Laurowiśnia: sadzenie, pielęgnacja, przycinanie
Wszystko o laurowiśni: sadzenie, nawożenie, przycinanie, zwalczanie szkodników
Nazwa może mylić: laurowiśnia, jedna z najpopularniejszych roślin do żywopłotów w Polsce, wcale nie jest prawdziwym laurem. Prunus laurocerasus jest spokrewniona z czereśniami i śliwami, stąd jej botaniczna nazwa to wiśnia laurowa. Niezależnie od nazwy – dzięki dużym liściom, które pozostają zielone przez cały rok, roślina ta idealnie sprawdza się jako osłona przed wzrokiem w ogrodzie i na posesji. Ponieważ laurowiśnia w ostatnich latach zyskała ogromną popularność, dostępnych jest coraz więcej odmian o różnych liściach i pokrojach.
Co warto wiedzieć o laurowiśni
Laurowiśnia pochodzi pierwotnie z Turcji. Nazwa łączy w sobie wygląd liści przypominających liście laurowe oraz owoce zbliżone do małych, ciemnych czereśni. Kwitnienie trwa od kwietnia do czerwca, a liczne białe kwiatostany są bardzo dekoracyjne. Są one również niezwykle chętnie odwiedzane przez pszczoły i motyle. Niektóre odmiany zakwitają po raz drugi we wrześniu, podczas gdy inne noszą już wtedy wyłącznie ciemnofioletowe do czarnych jagody. Jagody, podobnie jak liście krzewu, są trujące zarówno dla ludzi, jak i zwierząt – roślina ta została uhonorowana tytułem Rośliny Trującej Roku 2013 przyznawanym przez organizacje ochrony przyrody.
W ten sposób roślina nie rozprzestrzenia się za pośrednictwem zwierząt, lecz wyłącznie poprzez opadanie owoców na ziemię i ich kiełkowanie. Jednak i ten proces jest na tyle skuteczny, że szybko rosnąca laurowiśnia bez kontroli szybko się rozrasta i w wielu regionach uznawana jest za niepożądany gatunek inwazyjny. Zwłaszcza na terenach leśnych ma zdolność wypierania rodzimych roślin. Polskie organizacje przyrodnicze, takie jak Polskie Towarzystwo Ochrony Przyrody „Salamandra", odradzają sadzenie laurowiśni jako rośliny ogrodowej. W każdym razie należy kontrolować rozrost rośliny i zawsze właściwie utylizować odpady po cięciu żywopłotu.
Jak prawidłowo sadzić laurowiśnię
Laurowiśnia należy do mniej wymagających gatunków żywopłotowych. Rośnie zarówno w pełnym słońcu, jak i w półcieniu. Przy odpowiednim nawadnianiu i nawożeniu radzi sobie nawet w cieniu pod drzewami, choć rośnie wtedy nieco wolniej – co niektórym ogrodnikom może wręcz odpowiadać. Ogólnie laurowiśnia wyróżnia się bowiem silnym wzrostem, który czyni ją tak doskonałą osłoną przed wzrokiem. W zależności od odmiany można spodziewać się przyrostu od 15 do 40 cm rocznie. Rośliny szybko rozrastają się też wszerz. Jeśli chodzi o odczyn gleby, laurowiśnia toleruje szerokie spektrum – od lekko kwaśnego po alkaliczny.
Jest jedna rzecz, której laurowiśnia zdecydowanie nie lubi: zastoin wodnych. Jeśli przyszły żywopłot ma stać w miejscu, gdzie podczas intensywnych opadów gromadzi się woda, warto wcześniej poprawić przepuszczalność gleby, dodając piasek, lub wykonać drenaż. Tylko w ten sposób zapewnisz, że rośliny nie będą miały „mokrych nóg", co prowadzi do gnicia korzeni i w najgorszym przypadku do całkowitego obumarcia krzewu.
Dzięki doskonałej zdolności adaptacji laurowiśnię można sadzić niemal przez cały rok. Jedynie mrozy zimą są zdecydowanie niekorzystne dla ukorzeniania się roślin. Lepiej poczekać więc do wiosny. Jesień również doskonale nadaje się do zakładania żywopłotu z laurowiśni. Najlepiej skorzystaj z września lub początku października – sadzonki będą miały wtedy wystarczająco dużo czasu, by przed zimą rozwinąć odpowiedni system korzeniowy. Niezależnie od pory sadzenia, przez pierwsze miesiące zawsze dbaj o regularne podlewanie.
Jak prawidłowo pielęgnować laurowiśnię
Najlepszy moment na przycinanie laurowiśni to czas bezpośrednio po kwitnieniu. Rośliny kierują wtedy energię nie w tworzenie trujących owoców, lecz wyłącznie w liście i pędy. Do przycinania najlepiej nie używaj elektrycznych nożyc do żywopłotu. Elektryczne nożyce nieuchronnie przecinają duże liście rośliny, przez co tworzą się na nich nieestetyczne brązowe brzegi. Lepiej pracować ręcznymi nożycami do żywopłotu. Choć wymaga to nieco więcej wysiłku, efekt jest znacznie lepszy, co w pełni wynagradza dodatkowy nakład pracy.
Również podlewania laurowiśni nigdy nie należy zaniedbywać. Szczególnie w pierwszym roku roślina, nie mając jeszcze wystarczająco rozbudowanego systemu korzeniowego, wymaga przy suchej pogodzie dodatkowego nawadniania. Duże, wiecznie zielone liście przez cały rok intensywnie parują wodę – również zimą.
Częste problemy z laurowiśnią
Laurowiśnia jest co prawda dość odporna i mało wymagająca, jednak od czasu do czasu nawet ta roślina sprawia kłopoty. Wyjaśniamy, co może być przyczyną.
Laurowiśnia żółknie na liściach
Gdy liście laurowiśni żółkną, a następnie obumierają i opadają, przyczyn może być kilka.
- Zastoiny wodne: Laurowiśnia jest rośliną głęboko korzeniącą się i potrzebuje gleby luźnej i przepuszczalnej aż do głębszych warstw. Jeśli tak nie jest, korzenie szybko stoją w wodzie, gniją i obumierają. Jeśli zastoina wodna jest przyczyną żółknięcia liści, należy działać szybko, zanim cała roślina obumrze. Niestety w takim przypadku jedynym rozwiązaniem jest wykopanie roślin, spulchnienie gleby lub założenie drenażu, a następnie ponowne posadzenie żywopłotu.
- Niedobór azotu: Gdy cały liść jest żółty, może to wskazywać na niedobór azotu. Jeśli żyłki liścia są zielone, ale reszta blaszki jest żółta, przyczyną może być niedobór żelaza. Analiza gleby rozwieje wszelkie wątpliwości co do tego, czego brakuje Twojemu żywopłotowi.
- Zmiana stanowiska: Laurowiśnia często reaguje na przesadzanie żółknięciem liści z powodu stresu i zmienionych warunków. W takich przypadkach roślina potrzebuje po prostu czasu na regenerację.
- Zbyt wapnista gleba: Jeśli wapnujesz trawnik przylegający do żywopłotu z laurowiśni, część wapna przedostaje się do gleby pod żywopłotem. Zbyt wysokie pH nie służy jednak tym roślinom. Jeśli objawy nie są zbyt nasilone, często wystarczy zastosować kwaśny kompost z roślin iglastych. Z czasem odczyn gleby samoistnie się wyrównuje.
Laurowiśnia brązowieje na liściach
Brązowe liście na żywopłocie z laurowiśni są z reguły oznaką tego, że roślinie lub roślinom brakuje wody. Przyczyny mogą być następujące:
- Poparzenie słoneczne: Laurowiśnia jest odporna na słońce, jednak gdy gleba jest zbyt sucha, roślina może parować więcej wody, niż jest w stanie uzupełnić. W skrajnych przypadkach prowadzi to do poparzeń liści. Można je rozpoznać po tym, że najbardziej dotknięte są miejsca wystawione na bezpośrednie działanie słońca. Odmiany wielkolistne są z reguły bardziej podatne na poparzenia słoneczne niż małolistne.
- Susza mrozowa: Również zimą niedobór wody przy zamarzniętej glebie w połączeniu z nadmiernym nasłonecznieniem może powodować poparzenia liści. Jeśli Twoja laurowiśnia stoi w zimne dni bez osłony na słońcu, agrowłóknina może ją skutecznie chronić. Pomocne jest też nawożenie jesienne z wysoką zawartością potasu, które zwiększa odporność liści.
- Susza: Laurowiśnia jest dość odporna na suszę i objawy niedoboru wody – brązowiejące liście – często ujawnia dopiero bardzo późno. Niekiedy susza już dawno minie, zanim zdążysz zastanowić się nad przyczyną. W każdym razie możesz pomóc swojemu żywopłotowi, regularnie ściółkując glebę kompostem lub korą. Zmniejsza to parowanie i jednocześnie zwiększa zdolność gleby do zatrzymywania wody.
Laurowiśnia nie rośnie
Zasadziłeś żywopłot z laurowiśni, ale zamiast bujnie rosnąć, rośliny ledwo wegetują? Przyczyną może być niedobór składników odżywczych. Tylko przy odpowiednim zaopatrzeniu we wszystkie niezbędne substancje laurowiśnia może tworzyć nowe pędy. Najczęstszym problemem jest jednak to, że właściciele ogrodów nie przycinają żywopłotu z laurowiśni, licząc, że przez to szybciej urośnie i stanie się nieprzejrzysty. Takie podejście z reguły przynosi odwrotny skutek. Powinieneś przyciąć rośliny już wiosną pierwszego roku po posadzeniu, by pobudzić wzrost i rozgałęzianie. Szczególnie skuteczne jest wycinanie niektórych lub nawet wszystkich pąków kwiatowych – wówczas żywopłot może skoncentrować całą energię na tworzeniu nowych pędów i korzeni.
Czasem za skąpym wzrostem stoi odmiana laurowiśni: nie wszystkie gatunki osiągają kilka metrów wysokości i odpowiednio szybko rosną. Niektóre pozostają stosunkowo niskie. Na przykład odmiana 'Otto Luyken' osiąga swoją maksymalną wysokość 1,50 metra dopiero po kilku latach.
Szkodniki laurowiśni
Jeśli obserwujesz małe ciemne punkty na spodzie liści laurowiśni, możesz w pierwszej chwili pomyśleć o szkodnikach – jednak tak nie jest. Są to tzw. nektarniki. Gruczoły nektarnikowe wydzielają słodki sok, który zbierają między innymi mrówki. Stanowi on naturalną ochronę przed wieloma szkodnikami, dzięki czemu laurowiśnia utrzymuje własną „policję przeciwszkodnikową". W związku z tym małe owady takie jak mszyce rzadko stanowią poważny problem dla tego gatunku żywopłotu.
Mrówki są jednak bezsilne wobec chorób grzybowych. Często spotykana u laurowiśni jest tzw. dziurawość liści („shothole"): po rozwinięciu liści pojawiają się okrągłe ciemne lub dziurawiejące plamy. Zazwyczaj porażenie można skutecznie opanować przez usuwanie chorych pędów i zbieranie zainfekowanych liści. Inaczej jest z mączniakiem prawdziwym. Objawia się on początkowo szarym nalotem na liściach, a później deformacjami liści lub ich całkowitym opadaniem. Tu pomagają wyłącznie odpowiednie fungicydy.
Najlepsze urządzenia do pielęgnacji drzew i żywopłotów
Więcej artykułów na temat pielęgnacji drzew i żywopłotów
Czyszczenie nożyc do żywopłotu – poradnik
Zadbane nożyce do żywopłotu to podstawa każdego porządnego ogrodu. Kto regularnie chce utrzymywać żywopłot w idealnym kształcie, potrzebuje narzędzia działającego niezawodnie – z czystymi, naostrzo...
Kiedy przycinać żywopłot? Przepisy i terminy
Zadbany żywopłot to jednocześnie osłona przed wzrokiem sąsiadów, siedlisko dla zwierząt i element dekoracyjny ogrodu. Aby rósł gęsto, zachowywał kształt i nie łysił od środka, wymaga regul...
Cięcie zimowe drzew i krzewów – poradnik FUXTEC
Cięcie zimowe to jeden z najważniejszych zabiegów pielęgnacyjnych, jeśli chcesz na stałe zachować zdrowie i produktywność swojego ogrodu. To, czy przycinasz w grudniu, czy dopiero pod koniec zimy, ...
